โรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงคืออะไร มีความเกี่ยวพันกับโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งอย่างไร

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ มิ.ย. 10, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

โรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่ง - Borderline personality disorder (BPD) และโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง (AVPD) เกิดขึ้นพร้อม ๆ กันบ่อย ๆในเคสตัวอย่าง มากกว่า 40% ของบุคคลที่เป็นโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งเข้าถึงเกณฑ์ที่สามารถเป็นโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงได้เช่นกัน

โรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงคืออะไร

โรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง เป็นหนึ่งในสิบของโรคบุคลิกภาพแปรปรวน (Personality Disorders) ที่ได้รับการยอมรับในคู่มือการวินิจฉัยและสถิติของความผิดปกติของจิตใจ ฉบับที่ 5: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5) โรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงคือหนึ่งในกลุ่ม C หรือที่วิตกกังวลและกลัวของโรคบุคลิกภาพแปรปรวน

โรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง เป็นผู้ที่ไม่มั่นใจในการเข้าสังคมเพราะกลัวถูกตำหนิว่าเป็นคนไม่ดีพอ กลัวการถูกวิจารณ์จากคนรอบข้าง ขี้อายมาก ๆ และรู้สึกกังวลเกี่ยวกับการถูกปฏิเสธ

อาการของโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง

บุคคลต้องมี 4 อาการหรือมากว่าเพื่อที่จะวินิจฉัยได้ว่าเป็นโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงที่อาจจะมีดังนี้

  • พยายามหลีกเลี่ยงกิจกรรมทางสังคมเพราะกลัวการถูกวิจารณ์
  • การหมกมุ่นกับการถูกปฏิเสธ (rejection)
  • ไม่เข้าร่วมกับกิจกรรมหรือความสัมพันธ์ใด ๆ นอกเหนือจากถ้าคุณเป็นคนที่เขาชอบสกัดกั้นความรู้สึกเมื่อคุณพยายามที่จะเข้าถึงตัวเขา
  • รู้สึกอ่อนไหวมาก ๆ กับการที่ไม่ถูกยอมรับหรือได้รับคำวิจารณ์
  • มีทัศนคติในทางลบ (negative attitude) ยกตัวอย่างเช่น มองเป็นปัญหาที่กำลังจะเกิดขึ้นดูแย่กว่าที่ควรจะเป็น
  • การหลีกเลี่ยงการอยู่ในสภาพแวดล้อมทางสังคมที่ไม่คุ้นเคย
  • เห็นระดับคุณค่าในตนเองต่ำ (Low self-worth)

บุคคลที่เป็นโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง (AVPD) อาจจะถูกบรรยายได้ว่าขี้อายมาก วิตกกังวลต่อการเข้าสังคม มีความระมัดระวังตัว และกล้าวิจารณ์ความคิด-ความเชื่อของตนเอง รูปแบบของพฤติกรรมจะเพิ่มขึ้นสู่ระดับของอาการความผิดปกติ ทางคลินิก เมื่อมันแทรกแซงความสัมพันธ์ อาชีพ และสิ่งสำคัญหลาย ๆ อย่างในชีวิต

บ่อยไหมที่โรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งและโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงจะเกิดขึ้นพร้อม ๆ กัน

จากการค้นพบของงานวิจัยเกี่ยวกับเกิดขึ้นพร้อม ๆ กันของโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งและโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงนั้นแตกแต่งกันออกไป ขึ้นอยู่กับลักษณะของตัวอย่างการศึกษา ในตัวอย่างการรักษา กลุ่มคนตัวอย่างของบุคคลที่เป็นโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งอยู่ในการรักษา ได้ถูกวินิจฉัยว่าประมาณ 43% อยู่ในเกณฑ์ของโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยง

ในอีกหนึ่งการศึกษาที่ใช้กลุ่มชุมชนเป็นกลุ่มตัวอย่าง ประมาณ 14% ของคนที่เข้าเกณฑ์ของโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งในช่วงชีวิตของเขา ก็เข้าเกณฑ์ของโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงในช่วงชีวิตของเขาเหมือนกัน

ทำไมโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงและโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งถึงเกิดขึ้นพร้อมกันบ่อยๆ

เราไม่ทราบว่าทำไมบุคคลที่เข้าเกณฑ์ของโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งจึงเข้าเกณฑ์ของโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงเช่นเดียวกัน แต่ผู้เชี่ยวชาญได้ตรวจสอบเกี่ยวกับสองสาเหตุหลักสำหรับการวินิจฉัยร่วมนี้ ข้อแรก โรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งและโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงมีอาการที่เหมือนกัน ทั้งสองโรคเกี่ยวข้องกับความกลัวการถูกวิจารณ์และการปฏิเสธอย่างรุนแรง (Fear of criticism and rejection) อาจจะเป็นเพราะบุคคลนั้นมีคุณสมบัติเหล่านี้จึงเพิ่มโอกาสให้เข้าถึงเกณฑ์ของทั้งสองโรค นอกเหนือจากนั้น อาจจะเป็นเพราะบุคคลที่เป็นโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งมีความเจ็บปวดทางอารมณ์ในความสัมพันธ์ของพวกเขาชนิดรุนแรง และส่วนย่อยอาจจะถอนตัวจากความสัมพันธ์เพื่อลดความเจ็บปวด

การรักษาโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงและโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่ง

ในปัจจุบันยังไม่มีการทดลองทางคลินิกที่ถูกตีพิมพ์ที่ได้ทดสอบการรักษาของการเกิดโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงและโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งพร้อมๆกัน อย่างไรก็ตาม ความคิดและพฤติกรรมบำบัด: Cognitive Behavioral Therapy (CBT) ดูเป็นการรักษาที่มีประสิทธิภาพสำหรับโรคบุคลิกภาพชนิดหลีกเลี่ยงและอีกหนึ่งสายของความคิดและพฤติกรรมบำบัด ที่เรียกว่า วิภาษวิธีและพฤติกรรมบำบัด: Dialectical Behavior Therapy (DBT) เป็นการรักษาของโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งที่มีการวิจัยยืนยันที่น่าเชื่อถือที่สุด        

อีกหนึ่งการรักษาที่ประสบความสำเร็จสำหรับโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งคือการบำบัดภาวะทางจิต:  Mentalization-Based Therapy (MBT) ที่ช่วยให้คุณเข้าใจและยอมรับความรู้สึกของคุณและผู้อื่นนอกเหนือจากพฤติกรรมของคุณหรือผู้อื่น

การศึกษาล่าสุดได้สรุปว่า โรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งเกิดขึ้นนาน ๆ ครั้งเอง และการรักษาโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งอย่างมีประสิทธิภาพบ่อย ๆ นั้นจะช่วยให้อาการของโรคที่เกิดขึ้นพร้อม ๆ กันดีขึ้น ยกตัวอย่างเช่น ถ้าคุณเป็นโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งและโรคซึมเศร้า (MDD) โรคซึมเศร้าของคุณจะตอบสนองได้ดีกว่าการรักษาโรคบุคลิกภาพแบบก้ำกึ่งมากกว่าการใช้ยารักษาโรคซึมเศร้าอย่างเดียว

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ไหล่ตก ควรแก้ไขยังไงให้สวยคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่