การผ่าตัดไส้ติ่งคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ เม.ย. 3, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

มีงานวิจัยระบุว่าการผ่าตัดไส้ติ่งประมาณ 12% เป็นการผ่าตัดที่ไม่จำเป็น

การผ่าตัดไส้ติ่งคือการผ่าเอาไส้ติ่งที่ลักษณะคล้ายท่อเล็กๆ ต่อกับลำใหญ่ซึ่งอยู่ที่ท้องด้านขวาล่างออก ยังไม่แน่ชัดว่าหน้าที่ของไส้ติ่งคืออะไร แต่การผ่าตัดเอาไส้ติ่งออกไปนั้นไม่ทำให้เกิดปัญหาสุขภาพระยะยาวตามมา การผ่าตัดไส้จิ่งนั้นเป็นการรักษาที่เป็นมาตรฐานของโรคไส้ติ่งอักเสบ ซึ่งเป็นภาวะที่ไส้ติ่งอักเสบและเป็นหนอง (หนองเกิดจากเซลล์ที่ตายจากการติดเชื้อ)

ถ้าไส้ติ่งอักเสบไม่ได้รับการรักษาอย่างรวดเร็ว ไส้ติ่งจะแตกและปล่อยแบคทีเรียเข้าไปในท้องทำให้เกิดการติดเชื้อที่อันตรายถึงชีวิตตามมาก ด้วยเหตุนี้ไส้ติ่งอักเสบจึงเป็นภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์และควรได้รับการผ่าตัดภายใน 24 ชั่วโมงหลังให้การวินิจฉัยและการผ่าตัดช่องท้องจะทำในกรณีที่วินิจฉัยไส้ติ่งอักเสบได้ช้าและไส้ติ่งแตกก่อน

การผ่าตัดไส้ติ่ง

การผ่าตัดไส้ติ่งมักเป็นการผ่าตัดฉุกเฉิน ทำให้เตรียมการก่อนผ่าตัดได้ไม่มาก ผู้ป่วยจะได้รับการดมยาสลบระงับความรู้สึกทั่วร่างกายก่อนผ่าตัดและเป็นสิ่งสำคัญที่ต้องงดน้ำและอาหารมาก่อนเพื่อลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนจากการดมสลบ และเพื่อลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ ต้องแจ้งให้แพทย์ทราบ ดังนี้

  • ภูมิแพ้หรือมีอาการแพ้
  • โรคทางระบบประสาท เช่น ลมชัก
  • โรคหัวใจ
  • โรคปอด เช่น หอบหืดและถุงลมโป่งพอง
  • เบาหวาน
  • ไทรอยด์

และต้องแจ้งแพทย์เกี่ยวกับการสูบบุหรี่ เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ การใช้ยาและอาหารเสริม ยาสมุนไพร หรือยาที่กินประจำ เช่น ยาละลายลิ่มเลือด (รวมถึงยาแอสไพริน)

ในห้องผ่าตัดเจ้าหน้าที่จะใส่สายเข้าหลอดเลือดดำที่แขนเพื่อให้สารน้ำและยาระงับความรู้สึก อาจต้องใส่ท่อช่วยหายใจซึ่งเป็นท่อพลาสติกใส่เข้าไปในหลอดลมแล้วต่อกับเครื่องช่วยหายใจเพื่อช่วยหายใจ จากนั้นแพทย์จึงเริ่มทำการผ่าตัดขณะไม่รู้สึกตัว

การผ่าตัดไส้ติ่งแบบเปิดและการผ่าตัดส่องกล้อง

การผ่าตัดไส้ติ่งมี 2 แบบ คือ การผ่าเปิดและการผ่าตัดส่องกล้อง โดยระหว่างการผ่าเปิดไส้ติ่ง แพทย์จะลงแผลยาว 2-4 นิ้วที่ท้องด้านขวาล่างแล้วตัดผ่านชั้นไขมันและกล้ามเนื้อเพื่อให้ไปถึงไส้ติ่ง จากนั้นแพทย์จะผูกไส้ติ่งแล้วตัดออกจากลำไส้ใหญ่ ล้างด้วยน้ำปลอดเชื้อและเย็บปิดแผล

ส่วนการผ่าตัดไส้ติ่งแบบส่องกล้องจะซับซ้อนมากกว่า โดยเริ่มจากลงแผลที่หน้าท้องขนาดเล็กๆ 3 แผล (ยาวน้อยกว่า 1 นิ้ว) ซึ่งจะใส่ปลายท่อเข้าไปในแผลหนึ่งแล้วสูบก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์เข้าไปในท้องทำให้มองเห็นไส้ติ่งง่ายขึ้นและในแผลที่สองแพทย์จะใส่แลพาโรสโคป (laparoscope) ซึ่งเป็นท่อบางๆ ที่ติดไฟและกล้องที่ใช้ดูในท้องและถ่ายทอดวีดีโอ จากนั้นแพทย์จะใส่เครื่องมือผ่าตัดผ่านแผลที่สามเพื่อตัดเอาไส้ติ่งออกโดยใช้กล้องวีดีโอช่วยนำทางและการผ่าตัดจะจบที่การล้างบริเวรที่ผ่าตัดและเย็บแผลปิดเหมือนกัน

ถ้าขณะที่ส่องกล้องผ่าตัดไส้ติ่งนั้นแพทย์ผ่าตัดพบว่าไส้ติ่งแตกหรือมีเยื่อบุช่องท้องอักเสบ (มีการติดเชื้อของเยื่อที่บุด้านในท้อง) ต้องเปลี่ยนเป็นการผ่าเปิดแทน นอกจากนี้การผ่าตัดส่องกล้องยังแพงกว่าและใช้เวลานานกว่าแต่ทำให้นอนโรงพยาบาลน้อยกว่า ปวดน้อยกว่า ฟื้นตัวเร็วกว่า และมีภาวะแทรกซ้อนน้อยกว่า เช่น แผลผ่าตัดติดเชื้อ อ

ย่างไรก็ตามมีงานวิจัยบางชิ้นระบุว่าการผ่าตัดส่องกล้องนั้นมีประโยชน์เพียงเล็กน้อย แต่การผ่าเปิดนั้นจริงๆ แล้วทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนน้อยกว่า ไม่ว่ากรณีใดแพทย์จะเลือกการผ่าเปิดถ้า...

  • ท้องอืดบวมมากเพราะจะบดบังการมองเห็นของแพทย์เวลาส่องกล้อง
  • เยื่อบุช่องท้องอักเสบ
  • เคยผ่าตัดท้องมาหลายครั้ง
  • เป็นโรคปอดรุนแรง
  • ตั้งครรภ์
  • อ้วนมาก

ถ้าไส้ติ่งแตกแล้ว แพทย์จะระบายหนองจากท้องก่อนการผ่าตัดไส้ติ่ง ในบางกรณีแพทย์จะรักษาการติดเชื้อในท้องด้วยยาปฏิชีวนะนาน 6-8 สัปดาห์ก่อนผ่าตัดไส้ติ่ง

การฟื้นตัวหลังการผ่าตัดไส้ติ่ง

หลังการผ่าตัดสามารถกลับบ้านได้ใน 1-2 วัน และจะฟื้นตัวเต็มที่ในไม่กี่สัปดาห์ แพทย์จะให้ยาระงับปวด เช่น มอร์ฟีน (morphine) อ็อกซีโคโดน (oxycodone) หรือไฮโดรมอร์โฟน (hydromorphone) และห้ามยกของหนักหรือออกกำลังหนักหลังผ่าตัดส่องกล้อง 3-5 วัน หรือหลังผ่าเปิด 10-14 วัน

และนี่คือเคล็ดลับช่วยให้ฟื้นตัว โดยการใช้หมอนหนุนท้องเพื่อลดปวดหรือใช้ของนุ่มๆ หนุนเวลาไอ หัวเราะ จาม หรือขยับท้อง

  • อย่าอดนอนเพราะร่างกายต้องการพักผ่อนเพื่อฟื้นตัว
  • ล้างมือก่อนและหลงสัมผัสแผลผ่าตัด
  • ไม่อาบน้ำจนกว่าไหมเย็บสเตอไรล์-สตริป (steri-strips) หรือแม็กเย็บ (staples) จะถูกเอาออก
  • ไม่ใส่เสื้อผ้าที่รัดแน่นหรือหนาเกินไป
  • ทำกิจกรรมที่ผ่อนคลาย เช่น เล่นดนตรีหรือเล่นเกมเพื่อไม่ให้สนใจอาการปวด
  • กลับไปทำงานเมื่อรู้สึกพร้อมแต่ควรปรึกษาแพทย์ก่อน

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่