ยาและการรักษาโรคภูมิแพ้

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ มิ.ย. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 5 นาที

โรคภูมิแพ้เป็นโรคที่รักษาไม่หายขาด แต่การรักษาที่มีประสิทธิภาพสามารถลดอาการและยกระดับคุณภาพชีวิตให้ผู้ป่วยได้

การรักษาโรคภูมิแพ้นั้นมีหลากหลายวิธี โดยขึ้นอยู่กับความรุนแรงและชนิดของโรคภูมิแพ้ที่ผู้ป่วยเป็น หากผู้ป่วยเป็นโรคภูมิแพ้ที่มีความรุนแรงจนทำให้ไม่สามารถดำเนินชีวิตประจำวันได้ ผู้ป่วยควรไปพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุว่าผู้ป่วยแพ้สารชนิดใด เพื่อเข้าถึงตัวเลือกการรักษาที่ครบถ้วน แต่หากผู้ป่วยเป็นโรคภูมิแพ้ที่มีความรุนแรงน้อย หรือ เพียงแค่สร้างความรำคาญให้ตัวผู้ป่วยเอง ผู้ป่วยสามารถซื้อยาแผนปัจจุบันตามร้านขายยาทั่วไปได้ เภสัชกรสามารถช่วยแนะนำแบะเลือกยาที่ดีที่สุดตามอาการของผู้ป่วย

ยารักษาโรคภูมิแพ้

ยาสามารถลดปฏิกิริยาของภูมิคุ้มกันต่อสารก่อภูมิแพ้ (allergens) ได้ ซึ่งกลไกดังกล่าวจะช่วยบรรเทาอาการแสดงของโรคภูมิแพ้ได้ ซึ่งยารักษาโรคภูมิแพ้นั้นมีทั้งยาแผนปัจจุบันที่สามารถซื้อได้ตามร้านขายยาทั่วไป และยาที่ได้ตามใบสั่งแพทย์ (prescription) โดยยามีทั้งชนิด ยาน้ำ (liquids) ยาเม็ด (pills) ยาพ่นทางจมูก (nasal sprats) หรือยาหยอดตา (eye drops)

ยารักษาโรคภูมิแพ้ทั่วไป ประกอบด้วย

ยาต้านฮิสตามีน (antihistamines) : ยาต้านฮิสตามีนออกฤทธิ์ผ่านกลไกการต้านฤทธิ์ของสารฮิสตามีน (สารเคมีในร่างกายซึ่งทำให้เกิดอาการของโรคภูมิแพ้)  ในบางครั้งจึงมีการใช้ยาต้านฮิสตามีนร่วมกับยาชนิดอื่น ตัวอย่างเช่น

  • Allegra; อัลเลกรา (fexofenadine; เฟกโซเฟนาดีน)
  • Astelin; แอสเทลิน or Astepro แอสเทโปร (azelastine; อะซีลาสตีน)
  • Benadryl; เบนาดริล (diphenhydramine; ไดเฟนไฮดรามีน)
  • Clarinex; คลาริเน็ก (desloratadine; เดสลอราทาดีน)
  • Claritin; คลาริทีน or Alavert; อะลาเวิท (loratadine; ลอราทาดีน)
  • Dimetane; ไดมีเทน (brompheniramine; บรอมเฟนิรามีน)
  • Emadine; อีมาดีน (emedastine; อีมีดาสทีน)
  • Livostin; ลิโวสติน (levocabastine; เลโวคาบาสทีน)
  • Optivar; ออปทิวา (azelastine; อะซีลาสตีน)
  • Palgic; พัลจิก (carbinoxamine; คาร์บินอกซามีน)
  • Xyzal; ไซซัล (levocetirizine; ลีโวเซททิริซีน)
  • Tavist; ทาวิสท์ (clemastine; คลีมาสทีน)
  • Zyrtec เซอร์เทค (cetirizine; เซททิริซีน)

ยาแก้คัดจมูก (decongestants) : ยาแก้คัดจมูกออกฤทธิ์โดยลดการบวมคั่งของเนื้อเยื่อและเส้นเลือดฝอยภายในจมูก โดยยาแก้คัดจมูกนี้มักให้ร่วมกับยาต้านฮิสตามีน ตัวอย่างเช่น

  • Sudafed ; ซูดาเฟด (pseudoephedrine; ซูโดเอฟีดรีน)
  • Neo-Synephrine ; นีโอไซเนฟรีน หรือ Afrin; แอฟริน (oxymetazoline; ออกซีเมตาโซลีน)
  • บางรูปแบบของ Visine® eye drops

ตัวอย่างยาที่มีส่วนผสมของทั้งยาต้านฮิสตามีนและยาแก้คัดจมูก ดังนี้

  • Allegra-D ; อัลเลกรา-ดี (fexofenadine and pseudoephedrine เฟกโซเฟนาดีน และซูโดเอฟีดรีน)
  • Zyrtec-D ; เซอร์เทค-ดี (cetirizine and pseudoephedrine ; เซททิริซีน และซูโดเอฟีดรีน)
  • Claritin-D ; คลาริทีน-ดี (loratadine and pseudoephedrine; ลอราทาดีน และซูโดเอฟีดรีน)

ยากลุ่ม mast cell stabilizer : ยากลุ่มนี้ออกฤทธิ์โดยการยับยั้งการหลั่งสารเคมีของระบบภูมิคุ้มกัน ซึ่งเป็นตัวการทำให้เกิดปฏิกิริยาการแพ้ขึ้น ตัวอย่างเช่น

  • Crolom ; โครลอม (cromolyn โครโมลิน)
  • Alomide ; อะโลไมด์ (lodoxamide  โลโดซาไมด์)
  • Alocril; อะโลคริล (nedocromil เนโดรโครมิล)

ยาสเตียรอยด์ (Steroids) : ยาสเตียรอยด์สามารถช่วยลดการอักเสบและบวม ตัวอย่างเช่น

  • Flonase ; โฟลเนส หรือ  Veramyst ;วีรามิสท์ (fluticasone; ฟลูติคาโซน)
  • Nasacort ; นาซาคอท (triamcinolone; ไตรแอมซิโนโลน)
  • Qnasl คิวเนซิล (beclomethasone; บีโคลเมทาโซน)
  • Nasonex ; นาโซเน็กซ์ (mometasone; โมเมทาโซน)
  • Omnaris ; ออมนาริส (ciclesonide; ซิกคเลโซไนด์)
  • Prednisone; เพรดนิโซโลน

ยารักษาโรคหอบหืด (asthma) : บางครั้งยาที่มักใช้รักษาโรคหอบหืด เช่น  Leukotriene receptor antagonists (LTRAs) ยาขยายหลอดลม (Bronchodilators) และยาสเตียรอยด์บางชนิด ก็สามารถช่วยรักษาอาการของโรคภูมิแพ้ได้

ยาอิพิเนฟรินชนิดฉุกเฉิน (emergency epinephrine) : ยาอิพิเนฟรินชนิดฉุกเฉินถูกใช้ในการรักษาภาวะฉุกเฉินที่เกิดจากปฏิกิริยาภูมิแพ้อย่างเฉียบพลัน (Anaphylaxis) ซึ่งเป็นปฏิกิริยาภูมิแพ้ที่มีความรุนแรงถึงชีวิต โดยจะให้ยาอิฟิเนฟรินชนิดฉุกเฉินจนกว่า จะได้รับการรักษาที่เหมาะสมต่อไป ซึ่งยาอิฟิเนฟรินจะให้โดยการการฉีด เช่น Epi-Pen, Auvi-Q และอื่นๆ

การฉีดสารภูมิแพ้ (Allergy shot)*

การฉีดสารภูมิแพ้ (Allergy shot) หรือที่รู้จักกันว่า การรักษาโรคภูมิแพ้โดยการฉีดวัคซีน (Allergen immunotherapy) ทำเพื่อลดความไวต่อการกระตุ้นของสารก่อภูมิแพ้ และช่วยลดอาการของโรค ซึ่งการรักษาชนิดนี้ ทำโดยการฉีดสารสกัดจากสารก่อภูมิแพ้ โดยฉีดเข้าไปในร่างกายทีละน้อยเพื่อกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันในร่างกาย โดยไม่ทำให้เกิดปฏิกิริยาการแพ้เกิดขึ้น แพทย์จะค่อยๆเพิ่มปริมาณสารก่อภูมิแพ้ขึ้นตามระยะเวลาที่รักษา

การฉีดสารก่อภูมิแพ้ทำหน้าที่คล้ายกับวัคซีน โดยจะทำให้ร่างกายของคุณจะสร้างภูมิคุ้นกัน และความทนทานต่อสารก่อภูมิแพ้ชนิดที่ฉีดเข้าไป โดยมากการรักษาชนิดนี้จะใช้เวลารวมทั้งสิ้นประมาณ 3-5 ปี โดยการรักษาโรคภูมิแพ้โดยการฉีดวัคซีนสามารถทำได้ในทั้งเด็กและผู้ใหญ่ แต่ไม่แนะนำในเด็กที่อายุต่ำกว่า 5 ปี

การหยอดสารภูมิแพ้ทางปาก (Allergy drops)*

การหยอดสารภูมิแพ้ทางปาก (Allergy drops) หรือที่รู้จักกันว่า การอมสารก่อภูมิแพ้ใต้ลิ้น  (Sublingual immunotherapy) เป็นแนวทางใหม่ในการทำให้ร่างกายเคยชินต่อสารก่อภูมิแพ้ได้โดยไม่ต้องฉีดยา ซึ่งการรักษาโดยวิธีนี้ ทำโดยการอมสารก่อภูมิแพ้ปริมาณน้อยไว้ใต้ลิ้น เพื่อกระตุ้นความทนทานและภูมิคุ้นกันของร่างกาย ซึ่งการรักษาชนิดนี้สามารถทำได้ที่บ้าน

ในประเทศสหรัฐอเมริกา การรักษาโรคภูมิแพ้โดยการอมสารก่อภูมิแพ้ใต้ลิ้นกำลังได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ  แต่อย่างไรก็ตามการรักษาโดยวิธีนี้ยังไม่ได้รับการรับรองโดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (The Food and Drug Administration) การหลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ การหลีกเลี่ยงตัวกระตุ้นถือเป็นหนึ่งในวิธีการลดอาการของโรคภูมิแพ้ที่สำคัญที่สุด โดยแพทย์ของคุณสามารถให้คำปรึกษาเกี่ยวกับแนวทางการปฏิบัติตัวเพื่อหลีกเลี่ยงตัวกระตุ้นได้ ทั้งนี้ปฏิกิริยาภูมิแพ้อาจจะยังเกิดขึ้นได้แม้ว่าคุณจะพยายามหลีกเลี่ยงจากตัวกระตุ้นภูมิแพ้แล้วก็ตาม

ยารักษาโรคภูมิแพ้ขณะตั้งครรภ์

ยารักษาโรคภูมิแพ้บางชนิดสามารถใช้ได้อย่างปลอดภัยในขณะตั้งครรภ์  ในขณะที่บางชนิดก็ไม่ปลอดภัย หากคุณกำลังตั้งครรถ์ คุณควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินประโยชน์และความเสี่ยงในการใช้ยา แพทย์จะช่วยคุณเลือกยาที่ปลอดภัยที่สุดทั้งต่อตัวคุณและทารกในครรภ์

การรักษาโรคภูมิแพ้ที่บ้าน

คุณสามารถลดอาการของโรคภูมิแพ้ที่บ้านได้ ด้วยวิธีการดังต่อไปนี้

  • ล้างจมูกด้วยน้ำเกลือ เป็นการล้างโพรงจมูกด้วยน้ำเกลือเพื่อลดอาการคัดจมูก หรือใช้อุปกรณ์พิเศษที่ช่วยในการล้างจมูก เช่นกาน้ำล้างจมูก(Neti pot) หรือ ขวดบีบล้างจมูก (special squeeze bottle) โดยหากใช้อุปกรณ์ดังกล่าวควรมั่นใจว่าคุณปฏิบัติตามคำแนะนำในการใช้งานและทำความสะอาดอุปกรณ์อย่างถูกต้อง
  • ทำความสะอาดที่นอน ผ้าปูที่นอนอย่างสม่ำเสมอ การซักทำความสะอาดที่นอน ปลอกหมอนบ่อยๆด้วยน้ำอุ่น จะช่วยลดการสัมผัสต่อไรฝุ่น และเศษผิวหนังของสัตว์เลี้ยงได้อย่างมาก
  • รับประทานน้ำผึ้ง แม้ว่าจะมีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์สนับสนุนวิธีการนี้เพียงเล็กน้อย แต่ก็มีบางคนกล่าวว่าการรับประทานน้ำผึ้งจะช่วยลดอาการของโรคภูมิแพ้ได้
  • ใช้แผ่นกรองอาการชนิดแผ่นกรองอนุภาคที่มีประสิทธิภาพสูง (High-efficiency particulate air หรือ HEPA filter) แผ่นกรองอากาศชนิดนี้จะช่วยดักจับสารก่อภูมิแพ้และการระคายเคืองอื่นๆ ในอากาศ ซึ่งจะช่วยลดอาการของโรคภูมิแพ้ได้
  • เปลี่ยนพื้นพรมเป็นพื้นธรรมดา วิธีการนี้จะช่วยให้ทำความสะอาดพื้นได้ง่ายขึ้นและลดสารก่อภูมิแพ้ได้
  • สมุนไพรและอาหารเสริมบางชนิด เช่น สารสกัดจากบัตเตอร์เบอร์ (Butterbur extract) อาจช่วยลดอาการของโรคภูมิแพ้ได้ อย่างไรก็ตาม วิธีการนี้มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์สนับสนุนไม่มากนัก

ควรปรึกษาแพทย์เกี่ยวกับประโยชน์และความเสี่ยงของการรับประทานอาหารเสริมก่อนที่จะรับประทานอาหารเสริมชนิดใดก็ตาม

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

เปนภูมิแพ้ทั้งแม่ละลูกควรทำยังไงดีค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ภูมิแพ้เกิดจากอะไรค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคภูมิแพ้มีสิทธ์หายได้หรือไม่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
น้ำมูกไหลตลอดต้องทำอย่างไรบ้างค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ทำอย่างไรให้ภูมิแพ้หายขาด
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่