การนอน

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ 3 ชนิดที่แตกต่างกัน

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้น จากการสั่งงานของสมอง และชนิดผสม
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 5 นาที
ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ 3 ชนิดที่แตกต่างกัน

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ เป็นโรคที่พบได้บ่อย โดยคุณจะมีการหยุดหายใจเป็นช่วงเวลาสั้นๆ

ในขณะนอนหลับ โดยอ้างอิงจาก American Sleep apnea association พบว่าชาวอเมริกันมากกว่า 12 ล้านคนมีปัญหาจากภาวะนี้  การมีน้ำหนักเกินเป็นสาเหตุหนึ่งของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ แต่อย่างไรก็ตาม ใครๆ ก็สามารถมีภาวะนี้ได้ แม้แต่เด็กก็ตาม

หากคุณมีภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ในทุกคืน คุณจะมีการหยุดหายใจซ้ำๆ ขณะนอนหลับ คุณจะรู้ได้ว่าคุณมีภาวะนี้หรือไม่จากการอ่านอาการและอาการแสดงที่จะกล่าวต่อไปในบทความนี้ ภาวะนี้ก่อให้เกิดอันตรายต่อสมองและหัวใจของคุณ และยังทำให้เกิดปัญหาอื่นๆ เช่นภาวะซึมเศร้า และน้ำหนักเพิ่ม มาทบทวนเกี่ยวกับภาวะหยุดหายใจขณะหลับทั้งสามชนิด ที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพการนอนของคุณกันเถอะ

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับชนิดอุดกั้น

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับชนิดอุดกั้น (Obstructive sleep apnea-OSA) เกิดขึ้นเมื่อมีบางสิ่งไปอุดทางเดินหายใจ ในกรณีของผู้มีน้ำหนักเกิน อาจแปลได้ว่ามีเนื้อรอบๆ คอ และส่วนหลังของช่องคอมากเกินไป โดยภาวะนี้อาจเกิดขึ้นจากการที่มีโครงสร้างในส่วนจมูกและช่องคอเช่นต่อมทอนซิลหรืออดีนอยด์โตได้เช่นกัน สาเหตุที่พบได้บ่อยของภาวะหยุดหายใจขณะหลับชนิดอุดกั้น มีดังนี้

  • น้ำหนักเกิน
  • ต่อมทอนซิลโต
  • ต่อมอดีนอยด์โต (ต่อมนี้จะหดเล็กลงเมื่อมีอายุมากขึ้น ดังนั้นปัญหานี้จึงมักเป็นปัญหาเฉพาะในเด็ก)
  • สาเหตุทางพันธุกรรม เช่น การมีทางเดินหายใจแคบ หรือลิ้นใหญ่ ยังมีโรคทางพันธุกรรมบางโรคที่ทำให้เกิดภาวะนี้ได้ง่ายขึ้นเช่น Patau syndrome (trisomy 13)
  • การกินยานอนหลับก่อนนอน
  • การดื่มแอลกอฮอล์
  • ภาวะไทรอยด์ฮอร์โมนต่ำ
  • ภาวะ acromegaly
  • โรคปอด
  • การอุดกั้นในจมูก เช่นการมี turbinate (หมายเหตุผู้แปล:กระดูกที่ยื่นออกมาจากผนังด้านข้างของโพรงจมูก) โต

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการทำงานผิดปกติของสมอง

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการทำงานผิดปกติของสมอง แตกต่างจากภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้น เนื่องจากไม่มีการอุดกั้นที่ทำให้หายใจลำบาก แต่เกิดจากความผิดพลาดในการส่งสัญญาณของสมองเพื่อสั่งการหายใจในขณะหลับ ภาวะนี้ยังแบ่งออกได้อีกสองประเภท ซึ่งสัมพันธ์กับระดับคาร์บอนไดออกไซด์ในกระแสเลือด คือชนิดมีการหายใจลดลง (decreased respiratory drive) และชนิดมีการหายใจเพิ่มขึ้น (increased respiratory drive) คุณจะมีระดับคาร์บอนไดออกไซด์ในกระแสเลือดเพิ่มขึ้นหากภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการทำงานผิดปกติของสมองของคุณทำให้การหายใจลดลง ซึ่งสาเหตุบางอย่าง ได้แก่

  • โรคกล้ามเนื้ออ่อนแรง myasthenia gravis
  • เนื้องอกของก้านสมอง
  • กล้ามเนื้อฝ่อ (muscular dystrophy)
  • การเปลี่ยนแปลงจากโรคโปลิโอ
  • กล้ามเนื้อกระบังลมเป็นอัมพาต
  • โรค ALS (Amyotrophic lateral sclerosis)
  • หากระดับคาร์บอนไดออกไซด์ในกระแสเลือดของคุณเป็นปกติ นั่นคือการหายใจของคุณเป็นปกติ และสาเหตุของภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการทำงานผิดปกติของสมองอาจเกิดได้จาก
  • ภาวะหัวใจล้มเหลว
  • หัวใจเต้นผิดจังหวะชนิด atrial fibrillation (หัวใจห้องบนสั่นพลิ้ว)
  • ภาวะสมองขาดเลือด (stroke) หรือโรคหลอดเลือดสมองอื่นๆ
  • ฝิ่น
  • ไตวาย

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับชนิดผสม

คุณอาจเดาได้จากชื่ออยู่แล้วว่าภาวะดังกล่าวเกิดจากทั้งการอุดกั้นของทางเดินหายใจและความผิดปกติของสมอง การรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับชนิดนี้ก็เหมือนกับการรักษาสำหรับภาวะหยุดหายใจขณะหลับสองชนิดแรก อาการและอาการแสดงของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ มีอาการและอาการแสดงที่น่าจะเป็นจากภาวะหยุดหายใจขณะหลับมากมาย โดยคุณอาจมีอาการเหล่านี้เพียงบางอย่างหรือทั้งหมด ทั้งนี้เนื่องจากคุณมีอาการขณะหลับ ผู้ที่จะบอกได้ว่าคุณมีอาการจึงเป็นเพื่อนร่วมเตียงของคุณ

  • อาการหยุดหายใจเป็นช่วงเวลานานขณะหลับ
  • การกรน
  • การหายใจเฮือกขณะหลับ
  • การนอนกระสับกระส่าย
  • รู้สึกง่วงหรือเหนื่อยทั้งวัน
  • ภาวะซึมเศร้า หรืออารมณ์ปรวนแปร
  • ไม่มีสมาธิ
  • ความจำไม่ดี
  • ปวดหัวบ่อยๆ

การวินิจฉัยภาวะหยุดหายใจขณะหลับ

การตรวจการนอนหลับ (polysomnogram หรือ sleep study) สามารถช่วยวินิจฉัยภาวะหยุดหายใจขณะหลับได้ โดยคุณจะเข้ารับการตรวจนี้ได้ที่ศูนย์การนอนหลับ และคุณจะผ่านขั้นตอนดังต่อไปนี้ขณะตรวจ

1. การติดเครื่องติดตาม (monitor) ก่อนที่คุณจะหลับ ได้แก่เครื่องตรวจวัดระดับออกซิเจน (oximeter) ซึ่งเป็นเครื่องตรวจวัดที่มักใส่ไว้ที่นิ้ว โดยจะวัดปริมาณของออกซิเจนในเลือด

2. ขั้วไฟฟ้า (electrode) จะถูกติดไว้ที่หัวของคุณเพื่อบันทึกคลื่นสมอง (EEG)

3. ขั้วไฟฟ้า (electrode) จะถูกติดไว้ที่หน้าอกของคุณเพื่อบันทึกคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG)

4. ขั้วไฟฟ้า (electrode) จะถูกติดไว้ที่กรามของคุณเพื่อบันทึกการกัดกรามหรือการเคี้ยวฟัน

5. ขั้วไฟฟ้า (electrode) จะถูกติดไว้ที่ขาของคุณเพื่อบันทึกการขยับขาขณะหลับ ซึ่งจะมีประโยขน์ในการวินิจฉัยกลุ่มอาการขาอยู่ไม่สุข (restless leg syndrome)

6. คุณอาจต้องหลับในท่านอนหงาย เนื่องจากนี่เป็นท่าที่เกิดภาวะหยุดหายใจขณะหลับได้บ่อยที่สุด มันอาจจะหลับได้ยากในช่วงที่ทำการตรวจ แต่สำหรับคนส่วนใหญ่แล้วก็จะสามารถหลับได้

ผลการตรวจของคุณจะถูกใช้ประเมินดัชนีการหยุดหายใจและหายใจแผ่ว (apnea-hypoapnea index หรือ AHI) เพื่อประเมินความรุนแรงของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ค่าน้อยกว่า 5 คือคุณไม่มีปัญหาการหยุดหายใจขณะหลับอย่างมีนัยสำคัญ

  • ค่า 5-15 คือคุณมีปัญหาการหยุดหายใจขณะหลับเล็กน้อย
  • ค่า 15-30 คือคุณมีปัญหาการหยุดหายใจขณะหลับปานกลาง
  • ค่ามากกว่า 30 คือคุณมีปัญหาการหยุดหายใจขณะหลับอย่างรุนแรง

การรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับโดยไม่ผ่าตัด

การรักษาโดยไม่ผ่าตัดมักเริ่มจากการลดน้ำหนัก การหยุดยานอนหลับสามารถช่วยรักษาภาวะนี้ได้เช่นเดียวกับการใช้เครื่องช่วยหายใจแรงดันบวก (CPAP-continuous positive airway pressure) ซึ่งต้องใส่หน้ากาก ซึ่งมีหลายชนิด โดยทุกชนิดจะเป่าอากาศเข้าไปในจมูกหรือปากเพื่อให้ทางเดินอากาศเปิดโล่ง หากผู้ป่วยมีปัญหาเรื่องระดับออกซิเจนในเลือดต่ำกว่า 90% ก็อาจให้ออกซิเจนเสริมร่วมกับการใช้เครื่องช่วยหายใจดังกล่าว และมักมีการให้ความชื้นร่วมด้วยเนื่องจากอากาศอาจทำให้จมูกและปากแห้งได้

นอกจาก CPAP ก็ยังมีอุปกรณ์อื่นๆ ที่แพทย์ทางด้านการนอนหลับของคุณอาจสั่งให้ใช้เพื่อให้ภาวะของคุณดีขึ้น เช่น BiPAP และ EPAP ซึ่งหากคุณทนใส่อุปกรณ์ไม่ไหว คุณอาจลองใช้หน้ากากชนิดอื่นๆ หรือขนาดอื่น เพื่อให้หลับได้สบายขึ้น โดยถึงแม้ว่าอุปกรณ์เหล่านี้จะมีประโยชน์ในการรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับ แต่โดยทั่วไปแล้ว การรักษาที่ดีที่สุดคือการค้นหาและรักษาสาเหตุของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ

การรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับโดยการผ่าตัด

มีการรักษาโดยการผ่าตัดบางอย่างสำหรับภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากความผิดปกติของสมอง หากภาวะหยุดหายใจขณะหลับของคุณมีสาเหตุเกี่ยวข้องกับเนื้องอกที่สมอง การผ่าตัดอาจช่วยแก้ปัญหาภาวะดังกล่าวได้ แต่สำหรับสาเหตุอื่นแล้ว ยังไม่มีการรักษาโดยการผ่าตัด คุณอาจจะต้องใช้ CPAP หรืออุปกรณ์อื่นๆ

มีการผ่าตัดหลายชนิดที่อาจช่วยลดหรือกำจัดอาการหยุดหายใจขณะหลับได้หากปัญหาของคุณเกิดจากทางหูคอจมูก  หากคุณหรือลูกของคุณมีปัญหาทอนซิลอักเสบรุนแรง หรือต่อมอดีนอยด์โต การผ่าตัดเอาต่อมทอนซิลออก หรือการผ่าตัดเอาต่อมอดีนอยด์ออกก็อาจมีประโยชน์ ยังมีการผ่าตัดอื่นๆ อีกที่อาจมีประโยชน์ในการรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้น เช่น Uvulopalatopharyngoplasty (UPPP) ซึ่งในการผ่าตัดนี้ ลิ้นไก่จะถูกตัดออก เช่นเดียวกับบางส่วนของเพดานอ่อน ซึ่งจะทำให้อากาศผ่านเข้าไปที่ปอดได้มากขึ้น ส่วนการผ่าตัดรักษาสำหรับการอุดกั้นในโพรงจมูกอาจรวมถึงการลดขนาดของกระดูก turbinate หรือการผ่าตัดโพรงไซนัส

ภาวะแทรกซ้อนของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ

หลายคนอาจมีปัญหาเรื่องการรักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับโดยไม่ผ่าตัดให้สม่ำเสมอ แต่ควรระลึกไว้ว่าภาวะนี้มีอันตรายถึงตายได้ การขาดออกซิเจนในเลือดและขาดออกซิเจนไปเลี้ยงสมองอาจทำให้เซลล์สำคัญตาย ซึ่งจะจำกัดความสามารถในการทำงานอย่างเหมาะสมของอวัยวะสำคัญของร่างกาย ภาวะหยุดหายใจขณะหลับยังทำให้เกิดโรคหัวใจเช่นภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันและหัวใจล้มเหลวได้ด้วย มีหลักฐานบางอย่างว่าภาวะหยุดหายใจขณะหลับยังทำให้เกิดภาวะสมองขาดเลือดจากการขาดออกซิเจน และทำให้เกิดการตายของเนื้อสมอง

ถึงแม้ว่าภาวะหยุดหายใจขณะหลับจะทำให้เกิดปัญหาต่างๆมากมาย แต่ก็มีการฟื้นตัวได้ดีหากได้รับการรักษา คนส่วนใหญ่จะรู้สึกผ่อนคลายขึ้น อาการซึมเศร้าและอารมณ์ปรวนแปรดีขึ้น นอกจากนี้ โรคหัวใจจากภาวะนี้อาจกลับดีขึ้นได้ด้วย หากได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
ทำไมผู้ชายจึงกรน
ทำไมผู้ชายจึงกรน

การรักษาอาการนอนกรน